Vahdettin İnce
  24-04-2016 22:43:00

Hendeklerin bilinmeyen dili

                  Malum Türkçe’yi sonradan öğrendim. İlkokulda. Daha sonra, bu dilin mütercimi oldum (hatta bazıları iyi mütercimsin diyor). Mütercimliğimin kader çizgisi gibi bir hikayesi var.

 

                  Anneannem, dedem vefat edince dört çocuğuyla yapayalnız kalıyor. Ama müthiş dirayetli bir kadındı. Kadın başına mücadele ederek çocuklarını kimseye muhtaç etmemişti.

 

Ticaret yapardı. İlkokulda Türkçe’yi öğrenmeye başlayınca beni de yanında çarşı pazara götürmeye başlamıştı. Sabah namazında yola çıkardık. Annem akşamdan mayaladığı koyun yoğurduğunun üstündeki sapsarı kaymağı bir tandır ekmeğinin üzerine yayarak bana verirdi.

 

Yarı uykulu halde hem kaymaklı ekmeği ısırırdım, hem de anneannemin peşi sıra seğirtirdim. Güneşle birlikte Erciş’e varırdık. Pazarda ona yardımcı olurdum. Alışverişi tamamlar köye geri dönerdik. Soranlara “bu benim tercümanımdır” derdi. Mütercimlik hikayem böyle başladı.

***

Sadece anneannemin mütercimi değildim tabi, çocukları askerde olan ve Türkçe bilmeyen bazı köylülerin çocuklarına gönderdikleri mektupları da ben yazardım. Bu sayede er mektubu literatürünü de öğrendim. Mesela kız kardeşler, ablalar askere “selam eder ellerinden veya gözlerinden öper”di. Eşler ise “selam eder hal ve hatır sorar”dı. Kelimelerden utangaçlık akardı. Mahrem ve namahrem ayrımına dikkat edilirdi. Mektubun sonuna mutlaka “yazan: Vahdettin İnce”notunu düşerdim. Cevabi mektupta askerin ayrıca “Vahdettin’e selam eder gözlerinden öperim” notunu düştüğünü görünce de bilimsel bir makalede bana atıf yapılmış gibi sevinirdim.

 

***

1985 yılında üniversiteyi bitirdikten sonra İzmir’e gidip bir iş bulmaya karar verdim. O sırada da sınavları falan takip edecektim. Erciş’ten yola çıktık. Otobüs akşam Erzincan’da mola verdi. O arada Üniversitede ev arkadaşım Osman Ağırman’a rastladım (kulakları çınlasın). Erzurum’dan İstanbul’a gidiyordu. Hoş beşten sonra hikayemi anlattım. “İstanbul’a gel. Yayıncılar harıl harıl Arapça-Farsça mütercim arıyorlar” dedi. İzmir’de fazla kalmadım. Osman’ın tavsiyesine uyarak İstanbul’a geldim. Bu sefer gerçekten mütercim olmuştum.

 

***

Dil kabiliyetini anneannemden almışım. Bugün TRT Kurdî’de gururla kullandığım Kürtçe’mi ona borçluyum. Tam bir atasözü, darb-ı mesel, hikaye, masal deryasıydı. Onun kadar güzel ve akıcı Kürtçe konuşanı görmedim. Acılı, acıklı bir hayatı vardı. Demek ki dert söyletiyordu.

***

Ağrı isyanı ile birlikte Zîlan katliamı sonrasında dedemin babası Kasım Erciş İstiklal Mahkemesi tarafından Denizli’ye sürülür. Bir ara kaçar geri gelir. Ama tekrar yakalanarak götürülür ve bir daha kendisinden haber alınmaz. Kısa bir süre sonra dedem ölür ve anneannem çocuklarıyla yalnız kalır. Benim de bir kısmına tanık olduğum acıklı ve zorlu hayatı da başlar.

***

Ama o kendisinden çok Kasım dedenin yaşadıklarını anlatır, ağlardı.

Kasım dedeyi Denizli’de yaşlı bir kadının çiftliğine götürürler. Orada çalışacak ve haftada bir karakola gidip jandarmaya görünecek. Yaşlı kadın huysuz ve insafsızmış. Sürgün Kürt olduğu için de Kasım dedeyi aşağılarmış. Köpeğine yedirdiği kaba yemek koyar Kasım dedenin önüne koyarmış. Kasım dede de yemezmiş. Kadın jandarmaya şikayet edip onu dövdürürmüş. Bir gün kadının oğlu annesine çıkışmış. Anne, demiş, Kürtler Şafii. Şafiilerde köpek necistir.Yapma bu eziyeti. Bir daha yapmamış kadın oğlundan çekindiği için. Bunu kaçıp geldiği sırada anlatmış Kasım dede.

 

***

Bana iyi mütercimsin diyorlar. Çiftlik sahibi yaşlı kadının şahsında eski Türkiye’nin Kürtlere yönelik bu insanlık dışı muamelesini bile tercüme edebiliyorum, ama bugünlerde Kürt mahallesinde yukarıda saydığım mağduriyetlerden nemalanan bazılarının literatüre soktuğu hendek savaşlarını,Kürtlerin öz yurdunda garip ve sürgün olmasına, çocuklarının akıl almaz şekilde ölümlere sürüklenmesine neden olan siyasetlerini ne yazık ki ben bile tercüme edemiyorum. Anlam veremiyorum.

***

Belki Mr. Kürkçü tercüme edebilir. Ne de olsa İngilizce biliyor.

  FACEBOOK YORUM
Yorum
  YAZARIN DİĞER YAZILARI
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Galatasaray 34 20 5 9 72 36 69 +36
2 Medipol Başakşehir 34 19 5 10 49 22 67 +27
3 Beşiktaş 34 19 7 8 72 46 65 +26
4 Trabzonspor 34 18 7 9 64 46 63 +18
5 Yeni Malatyaspor 34 13 13 8 47 46 47 +1
6 Fenerbahçe 34 11 10 13 44 44 46 0
7 Antalyaspor 34 13 15 6 39 55 45 -16
8 Atiker Konyaspor 34 9 8 17 40 38 44 +2
9 Alanyaspor 34 12 14 8 37 43 44 -6
10 Kayserispor 34 10 13 11 35 50 41 -15
11 Çaykur Rizespor 34 9 11 14 48 50 41 -2
12 Sivasspor 34 10 13 11 49 54 41 -5
13 MKE Ankaragücü 34 11 16 7 38 53 40 -15
14 Kasımpaşa 34 11 17 6 53 62 39 -9
15 Göztepe 34 11 18 5 37 42 38 -5
16 Bursaspor 34 7 11 16 28 37 37 -9
17 BB Erzurumspor 34 8 15 11 36 43 35 -7
18 Akhisarspor 34 6 19 9 33 54 27 -21
Takım O G M B A Y P AV
1 Hatayspor 17 10 2 5 30 10 35
2 Gençlerbirliği 17 11 4 2 26 13 35
3 Denizlispor 17 9 2 6 33 12 33
4 Adana Demirspor 17 9 3 5 32 15 32
5 Altınordu 17 9 4 4 30 15 31
6 Ümraniyespor 17 9 5 3 25 17 30
7 Gazişehir Gaziantep 17 8 5 4 26 15 28
8 Boluspor 17 8 5 4 25 18 28
9 İstanbulspor 17 8 5 4 27 28 28
10 Balıkesirspor Baltok 17 8 6 3 26 23 27
11 Eskişehirspor 17 7 4 6 23 22 27
12 Altay 17 7 5 5 24 15 26
13 Osmanlıspor FK 17 8 7 2 22 19 26
14 Giresunspor 17 6 8 3 19 22 21
15 Adanaspor 17 3 8 6 21 25 15
16 Afjet Afyonspor 17 3 8 6 19 30 15
17 Elazığspor 17 3 10 4 19 28 13
18 Kardemir Karabükspor 17 0 14 3 7 43 3
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa BBSK 17 13 2 2 45 13 41
2 Fatih Karagümrük 17 13 2 2 35 15 41
3 Menemen Belediyespor 17 10 2 5 34 19 35
4 Tuzlaspor 17 10 4 3 36 14 33
5 Sivas Belediyespor 17 9 3 5 36 21 32
6 Etimesgut Belediyespor 17 8 3 6 24 13 30
7 Bandırmaspor 17 9 5 3 28 20 30
8 Tarsus İdman Yurdu 17 8 5 4 35 26 28
9 Pendikspor 17 7 3 7 30 22 28
10 Şanlıurfaspor 17 7 4 6 23 15 27
11 Kırklarelispor 17 7 4 6 22 17 27
12 Zonguldak Kömürspor 17 7 5 5 19 16 26
13 Kahramanmaraşspor 17 7 6 4 21 21 25
14 Konya Anadolu Selçukspor 17 5 5 7 28 32 22
15 Bak Spor 17 4 5 8 16 28 20
16 Fethiyespor 17 4 6 7 14 18 19
17 Tokatspor 17 5 9 3 15 20 18
18 Darıca Gençlerbirliği 17 3 11 3 13 36 12
Takım O G M B A Y P AV
1 Nazilli Belediyespor 16 10 0 6 35 14 36
2 Tire 1922 16 9 0 7 29 10 34
3 Hekimoğlu Trabzon 16 9 2 5 23 9 32
4 Nevşehir Belediyespor 16 7 2 7 30 16 28
5 Ergene Velimeşe 16 8 5 3 22 15 27
6 Karaköprü Belediyespor 16 8 5 3 25 19 27
7 Silivrispor 16 7 4 5 18 10 26
8 Artvin Hopaspor 16 6 3 7 17 13 25
9 Erzin Belediyespor 16 6 4 6 31 18 24
10 Erbaaspor 16 6 4 6 20 13 24
11 Şile Yıldızspor 16 7 7 2 32 24 23
12 Gebzespor 16 6 5 5 18 14 23
13 Yomraspor 16 5 4 7 20 17 22
14 Batman Petrolspor 16 6 6 4 15 17 22
15 Kozan Belediyespor 16 5 4 7 17 18 22
16 Büyükçekmece Tepecikspor 16 6 7 3 19 20 21
17 Körfez Spor Kulübü 16 1 12 3 9 37 6
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 16/08/2019 Yukatel Denizlispor vs Galatasaray
 17/08/2019 Gençlerbirliği vs Çaykur Rizespor
 17/08/2019 Kayserispor vs Alanyaspor
 17/08/2019 Sivasspor vs Beşiktaş
 18/08/2019 Göztepe vs Antalyaspor
 18/08/2019 Konyaspor vs MKE Ankaragücü
 18/08/2019 Kasımpaşa vs Trabzonspor
 18/08/2019 Yeni Malatyaspor vs İstanbul Başakşehir
 19/08/2019 Fenerbahçe vs Gazişehir Gaziantep
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 16/08/2019 Giresunspor vs Menemen Belediyespor
 17/08/2019 Fatih Karagümrük vs Bursaspor
 17/08/2019 Adana Demirspor vs Balıkesirspor
 17/08/2019 Osmanlıspor FK vs Boluspor
 18/08/2019 Hatayspor vs Altınordu
 18/08/2019 BB Erzurumspor vs İstanbulspor
 18/08/2019 Akhisarspor vs Adanaspor
 18/08/2019 Altay vs Ümraniyespor
 19/08/2019 Eskişehirspor vs Keçiörengücü
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 31/08/2019 Etimesgut Belediyespor vs Niğde Anadolu FK
 01/09/2019 Bayburt İÖİ vs Elazığspor
 01/09/2019 Sivas Belediyespor vs Kardemir Karabükspor
 01/09/2019 Van BBSK vs Bandırmaspor
 01/09/2019 Ankara Demirspor vs Bodrumspor
 01/09/2019 Kastamonuspor 1966 vs Tuzlaspor
 01/09/2019 Eyüpspor vs Kırşehir Belediyespor
 01/09/2019 Utaş Uşakspor vs Kahramanmaraşspor
 01/09/2019 Sakaryaspor vs Ergene Velimeşe
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 31/08/2019 Silivrispor vs Erzin Spor
 31/08/2019 Sultanbeyli Bld. vs Manisaspor
 01/09/2019 Artvin Hopaspor vs Yomraspor
 01/09/2019 Karaköprü Belediyespor vs Şile Yıldızspor
 01/09/2019 Yeni Orduspor vs 68 Aksaray Belediyespor
 01/09/2019 Düzcespor vs Kızılcabölükspor
 01/09/2019 Serik Belediyespor vs 24 Erzincanspor
 01/09/2019 Tokatspor vs Çatalcaspor
 01/09/2019 Buca FK vs Çankaya FK
HABER ARŞİVİ
Tüm Anketler
Web sitemize nasıl ulaştınız?
BİZİ TAKİP EDİN
  • YUKARI